|
اصول مدیریت در نهج البلاغه |
|
|
|
نامه سوم نامه ای به شریح قاضی است که ابوبکر و عمر هر دو او را به عنوان قاضی کوفه منصوب کرده بودند. حضرت علی پس از به دست گرفتن حکومت قصد تعویض وی را داشتند که با مخالفت مردم روبرو شدند و استدلال آنها این بود که شرط بیعت ما با شما عدم تغییر گماردگان عمر و ابوبکر بوده است. حضرت به همین علت شریح قاضی را برکنار نکرد اما از راه تذکر و ارشاد به مبارزه با وی پرداخت که در اینجا نیز اهمیت دادن به نظر مردم بسیار واضح است . نامه چهارم نامه به عثمان حنیف انصاری است که چند تذکر عمیق مدیریتی دارد. و یکی از آنها اگر کسی به اجرای کاری تمایل نداشته باشد نبودنش از بودنش و به تعبیری نشستنش از برخاستنش بهتر است . بررسی نامه های امام به سرداران لشکر : این بخش شامل نامه های 11 تا 17 می شود . نامه 11 وصایای امام خطاب به زیاد بن نصر و شریح بن هانی فرماندهان لشکر دوازه هزار نفری است که برای جنگ با لشکر شام اعزام شدند. این دو در بین راه با هم اختلاف پیدا کردند و هر کدام نامه ای به کوفه و برای حضرت علی فرستادند و شکایت کردند. حضرت در پاسخ به آنان نحوه مقابله با دشمن و پناه گرفتن و غافل نبودن از دشمن را به تذکر دستوراتی برای رعایت آن تا کسب پیروزی دادند . نکته نامه اینجاست که اگر مدیری کسی را برای کاری تعیین می کند باید جزییات کار را به وی بگوید که لازمه آن اشراف کامل مدیر بر جزییات موضوع است . نامه 12 نیز سفارشات حضرت امیر به معقل بن قیس ریاحی است که از یاران و شیعیان حضرت است و با سه هزار تن به شام اعزام شد. در این نامه روش جنگ با دشمن به معقل تذکر داده شده است و همان برداشت از نامه 11 را می توان استنباط کرد. در واقع این نامه شامل سه بخش است . نخست مدیریت رزمی و نظامی که ویژگیهای کار جنگ را در بر می گیرد. دوم مدیریت عمومی که به تقوا و ایمان را به عنوان یک اصل محوری و ریشه ای توجه دارد. سوم دستورات حضرت درباره کسی است که کاری به وی سپرده می شود که باید از تمام توان و قدرت برای رسیدن به هدف استفاده کند و ضمن حفظ سلامت خود در شرایط سخت ، سعه صدر داشته باشد . نامه 13 خطاب به همان دو سرداری است که نامه 11 خطاب به آنان بود . در اینجا مالک بن حارث اشتر به عنوان امیر به این دو معرفی شده است و موظف به تبعیت از وی شده اند. نامه 14 خطاب به همه لشکری است که جنگ صفین را در پیش دارد و در آن راه پیروزی به آنها نمایا نده شده است و با ذکر جزییات کارها از آزار رساندن به زنان منع شده اند. منبع :سایت بنیاد نهج البلاغه |