تشکل های قرآنی و نظام بهزیستی کشور

اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در skype
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در print

موضوع: تشکل هاي قرآنی و نظام بهزیستی کشور



قرآن کتاب هدایت بشر است که بر قلب خاتم پیامبران حضرت محمد مصطفی (علیه و سله
وصلی الله) نازل شد و تا پایان جهان، این رسالت عظیم را برعهده دارد و امامان معصوم (علیها
السلام) مفسران و مبین این صحیفه ي الهی اند. در جهان پر تلاطم امروز که طاغوتیان و
فرصت طلبان و سلطه گران در پی تاراج ذخایر معنوي و مادي و فکري بشرند، روي آوردن
بیش از پیش به قرآن کریم و اهل بیت نبی اکرم (علیه و سله وصلی الله) ضرورتی انکار ناپذیر
است. بی تردید براي ایستادگی در مقابل ظلم و ستم و برقراري نظمی نوین در جهان و

گسترش عدالت و برپایی جامعه اي که انسان ها در آن با آرامش زندگی کنند و سیر تکامل را
بپیمایند، راهی جز تمسک به این ثقل اکبر وجود ندارد. ایران اسلامی نیز به عنوان یکی از
پرچمداران حق طلبی در جهان می بایست بستري مناسب جهت تسري هر چه بیشتر معارف
قرآن و اهل بیت (علیها السلام) و اوامر و نواهی الهی در همه ي سطوح جامعه فراهم نماید.
بنیاد فرهنگی قرآنی روشندلان اصفهان به عنوان یکی از نهادهاي مردم نهاد و خدمتگزار این
مرز و بوم، اهمیت نشر و گسترش معارف مبتنی بر قران کریم در میان روشندلان را دریافته و
با برگزاري برنامه هاي مختلف قرآنی در سالیان اخیر، قدم در این راه خیر و پربرکت نهاده
است. لذا با استعانت از ذات مقدس پروردگار سبحان و در سالی که به عنوان سال اصلاح
تشکل هاي قرآنی و نظام بهزیستی » الگوي مصرف نامگذاري شده است مقاله اي را با عنوان
به نخستین کنگره ي هم اندیشی تشکل هاي قرانی کشور ارائه می نماید. « کشور



قرآن کتاب هدایت بشر است که بر قلب خاتم پیامبران حضرت محمد مصطفی (علیه و سله
وصلی الله) نازل شد و تا پایان جهان، این رسالت عظیم را برعهده دارد و امامان معصوم (علیها
السلام) مفسران و مبین این صحیفه ي الهی اند. در جهان پر تلاطم امروز که طاغوتیان و
فرصت طلبان و سلطه گران در پی تاراج ذخایر معنوي و مادي و فکري بشرند، روي آوردن
بیش از پیش به قرآن کریم و اهل بیت نبی اکرم (علیه و سله وصلی الله) ضرورتی انکار ناپذیر
است. بی تردید براي ایستادگی در مقابل ظلم و ستم و برقراري نظمی نوین در جهان و
گسترش عدالت و برپایی جامعه اي که انسان ها در آن با آرامش زندگی کنند و سیر تکامل را
بپیمایند، راهی جز تمسک به این ثقل اکبر وجود ندارد. ایران اسلامی نیز به عنوان یکی از
پرچمداران حق طلبی در جهان می بایست بستري مناسب جهت تسري هر چه بیشتر معارف
قرآن و اهل بیت (علیها السلام) و اوامر و نواهی الهی در همه ي سطوح جامعه فراهم نماید.
بنیاد فرهنگی قرآنی روشندلان اصفهان به عنوان یکی از نهادهاي مردم نهاد و خدمتگزار این
مرز و بوم، اهمیت نشر و گسترش معارف مبتنی بر قران کریم در میان روشندلان را دریافته و
با برگزاري برنامه هاي مختلف قرآنی در سالیان اخیر، قدم در این راه خیر و پربرکت نهاده

است. لذا با استعانت از ذات مقدس پروردگار سبحان و در سالی که به عنوان سال اصلاح
تشکل هاي قرآنی و نظام بهزیستی » الگوي مصرف نامگذاري شده است مقاله اي را با عنوان
به نخستین کنگره ي هم اندیشی تشکل هاي قرانی کشور ارائه می نماید. « کشور
خداوند متعال را شارکریم که روز به روز انجام فعالیت هاي قرآنی در سطح کشور گسترش
یافته و گروه هاي مختلف سنی با شرکت هر چه بیشتر در عرصه هاي قرآنی، ضمینه ي لازم
را جهت رشد و تکامل روزافزون خویش فراهم می نماید



حال باید دید که در این میان، جایگاه تشکل هاي قرآنی جهت اقشار آسیب پذیر جامعه
(نابینایان، ناشنوایان، معلولین جسمی حرکتی و …) در نظام بهزیستی کشور چگونه است؟ و
این عزیزان چگونه فعالیت هاي قرآنی خویش را انجام می دهند؟ و در راستاي گسترش و عمق
بخشیدن به فعالیت هاي قرآنی، این گونه تشکل ها با چه موانع و مشکلاتی مواجه هستند؟ و
اساساً فعالیت هاي قرآنی این قشر از جامعه داراي چه نوع آسیب هایی می باشند؟
در این مقاله برآنیم که با بررسی مشکلات و موانع فعالیت هاي قرآنی جهت معلولین،
راهکارهایی را به منظور رفع این مشکلات و موانع، پیشنهاد داده و ضمینه ي لازم را به منظور
رشد و توسعه فعالیت هاي قرآنی فراهم سازیم



به طور کلی می توان مشکلات فعالیت هاي قرآنی معلولان را به 3 دسته تقسیم کرد:
-1 مشکلات شخصی و خانوادگی
-2 مشکلات ناشی از محیط پیرامون
-3 کمبود امکانات و وسایل لازم
در ادامه با تشریح و تبیین این آسیب ها، راه حل هایی جهت رفع هر یک از آن ها بیان خواهد
شد اما قبل از ورود به بحث ذکر 2 نکته ضروري است.



الف) موانعی که به شرح و بیان آنها پرداخته می شود نه تنها در فعالیت هاي قرآنی معلولان
بلکه در فعالیت هاي قرآنی دیگر اقشار جامعه به خصوص موسسات و مراکز قرآنی به چشم
می خورد.



ب) موانع موجود بیشتر متوجه فعالیت هاي مختلف آموزشی علوم قرآنی می باشد چرا که
عمده ترین برنامه هاي قرآنی معلولان را لازم است در حیطه ي آموزشی علوم قرآنی تدوین
گردد.



٤
-1 مشکلات شخصی و خانوادگی



مشکلاتی که از ناحیه ي خ
ود و خانواده ي این عزیزان نشات می گیرد و خود آن ها خواه
ناخواه در ایجاد این گونه مشکلات تاثیر می گذارند؛ توضیح اینکه ویژگی هاي جسمی و به
دنبال آن مسائل روحی که در بین این عزیزان وجود دارد خود دلیل به وجود آمدن برخی از
موانع و مشکلات در راستاي انجام فعالیت هاي قرآنی شده مانند: عدم خودباوري در بین
معلولان، نبودن انگیزه و هدف مشخص، مساله رفت و آمد و …



در این رابطه خانواده ها نیز با عدم شناخت کافی سعی می کنند فرزند معلول خود را از محیط
هاي مختلف اجتماع دور ساخته و راه و روش هاي منزوي شدن معلول از جامعه فراهم می
گردد.



مشکلات ناشی از محیط پیرامون



مشکلات ناشی از محیط پیرامون معلولان در رابطه با فعالیت هاي قرآنی که این عزیزان در
پیدایش این گونه موارد هیچ گونه نقشی ندارند از جمله کم توجهی مسئولین امور قرآنی کشور
به آن ها، عدم اختصاص بودجه لازم جهت انجام فعالیت هاي قرآنی، کمبود طرح ها و برنامه
هاي صحیح و دقیق قرآنی، عدم انجام تحقیق و پژوهش ویژه ي معلولین و …



کمبود امکانات و وسایل لازم



یکی از مهم ترین مشکلات و موانع انجام فعالیت هاي قرآنی توسط قشر کوشا و تواناي معلول،
کمبود وسایل و تجهیزات لازم و ویژه جهت شرکت این عزیزان در عرصه هاي قرآنی و هم
سو نبودن عوامل موثر در انجام فعالیت هاي قرآنی و همچنین عدم استاندارد و نبودن الگوي
مناسب در برگزاري مسابقات قرآنی می باشد.



الف- روشندلان:



کمبود و یا نبودن قرآن هاي به خط بریل با رسم الخط مناسب و ترجمه هاي متنوع



فقدان کتاب هاي آموزشی قرآنی متنوع مانند کتاب هاي آموزش مفاهیم، آموزش 
تجوید، آموزش روخوانی و روانخوانی، آموزش صوت و لحن و … به خط بریل ویژه ي
نابینایان.



نبودن نرم افزارهاي قرآنی ویژه ي نابینایان.



کمبود مربیان و مدرسان کارآزموده ي علوم قرآنی ویژه روشندلان که تسلط لازم را 
هم به رسم الخط قران هاي بریل داشته باشد و هم روش ها و فنون تدریس جهت این قشر را
فرا گرفته باشد.&# x0D;



فقدان فضاهاي آموزش علوم قرآنی مناسب جهت روشندلان



کمبود نوشت افزارهاي ویژه جهت قرآن آموزان نابینا



فقدان امکانات ایاب و ذهاب شرکت در کلاس هاي آموزش علوم قرانی



نبود استاندارهاي لازم در آموزش و مسابقات علوم قرآنی جهت نابینایان



ناشنوایان



نبودن نرم افزارهاي قرانی ویژه ناشنوایان



کمبود مربیان و مدرسان کارآزموده ي علوم قرانی ویژه ناشنوایان که تسلط لازم را 
هم به زبان اشاره و هم روش ها و فنون تدریس جهت ناشنوایان را فرا گرفته باشد



فقدان فضاهاي آموزش علوم قرانی مناسب جهت ناشنوایان




فقدان امکانات ایاب و ذهاب شرکت در کلاس هاي آموزش علوم قرآنی



نبود استانداردهاي لازم در آزمون و مسابقات علوم قرآنی جهت ناشنوایان



معلولین جسمی حرکت:


نبود فضاهاي مناسب آموزش علوم قرآنی از نظر فیزیکی جهت شرکت راحت و آسان 
معلولین در این گونه کلاس ها




فقدان امکانات ایاب و ذهاب شرکت در کلاس هاي آموزش علوم قرآنی و ….



سایر معلولیت ها:



معلولین ذهنی ( کم توان ذهن)، معلولین داراي اختلالات گفتاري، معلولین داراي 
اختلالات سازگاري (افراد ناسازگار) که هر کدام از موارد بالا با توجه به ویژگی هاي معلولیتی
خود، موانع و مشکلاتی در ضمینه ي آموزش علوم قرآنی دارند



در این میان سازمان بهزیستی کشور نقش بسزایی در رفع موانع و مشکلات موجود در راه
پیشرفت آموزش علوم قرآنی را داراست که البته با عدم انجام کارهاي کارشناسی (که اصلاً
٦
انجام کارهاي تخصصی قرآنی در حیطه وظایف این سازمان نمی باشد) موجب به ثمر نشستن
زحمات عزیزان در سازمان یاد شده می شود.



در ادامه به پاره اي ایرادهایی که در این مبحث به بهزیستی وارد می باشد می پردازیم.
اگر نیم نگاهی به تاریخچه برنامه هاي قرآنی معلولین در سازمان بهزیستی در سال هاي

گذشته داشته باشید، مشاهده خواهید کرد که مسائل و معضلات و مشکلات فراوانی در عدم
برنامه هاي مدون و قابل قبول قرآنی جهت معلولین در آن وجود داشت، از جمله



نبودن کلاس هاي آموزشی علوم قرانی در ادارات واحدها و مراکز توانبخشی بهزیستی
جهت مددجویان



نبودن کارشناسان علوم قرآنی و زبده و ویژه، جهت معلولین در بهزیستی: معمولاً
برنامه هاي قرانی بهزیستی به اشخاصی واگذار می گردد که همزمان عهده دار چندین کار
اداري در سازمان می باشند. کارهایی مانند پیگیري امور اشتغال، ازدواج، مسکن و توانبخشی
معلولان که فقط سالی یک بار، آن هم زمان با برگزاري مسابقات قرانی، برنامه هاي قرآنی به
آن ها واگذار می شود.



در سازمان و ادارات بهزیستی مانند بسیاري از ادارات دیگر کارشناسان و مسئولین
مختلف معمولاً در حال تغییر و تعویض می باشند و مسئولیت افرادي که در مدت انجام وظیفه
در پست خود تجربه ي هر چند کوتاه کارهاي اجرایی قرآنی کسب کرده اند به افراد تازه وارد
سپرده می شود.



معمولاً در سازمان بهزیستی طرح و برنامه ي مشخصی جهت برگزاري مسابقات به
صورت برنامه ریزي شده وجود ندارد چرا که با تغییر مسئولین امور قرانی سازمان بهزیستی
سرفصل موضوعات قرانی و نحوه ي اجرا، تغییر می نماید که این باعث سردرگمی و بی
برنامگی گروه معلولین می گردد.



نتیجه اینکه با توجه به برنامه ها و کارهاي متنوع و بسیار زیاد سازمان بهزیستی که براي
گروه هدف و مددجویان و افراد تحت پوشش خود دارد که هر کدام از آن ها نیز بسیار دشوار
و حساس می باشد (کارهایی مانند حمایت از زنان بی سرپرست، پیشگیري، توانبخشی
نابینایان، ناشنوایان، معلولین جسمی حرکتی، کم توان ذهنی، ناسازگار و …، مراکز نگهداري
سالمندان، عقب ماندگان ذهنی و کودکان بی سرپرست، بحث بیمه ي مددجویان تحت پوشش)
نمی توان آن طور که باید و شاید به برنامه هاي قرآنی گروه معلولین به صورت تخصصی نیز
بپردازد.



در این باره همچنین باید یادآور اصل 44 قانون اساسی و خصوصی سازي موسسات و
سازمان هاي دولتی جهت پیشبرد اهداف نظام جمهوري اسلامی شد که در ضمینه علوم
قرانی
براي پیشرفت کیفی، باید به سمت انجام کارهاي تخصصی و کارشناسی شده حرکت کرد.
براي این منظور باید امور قرآنی معلولین را که هم اکنون سازمان بهزیستی عهده دار انجام آن
هاست، به مراکز قرآنی خصوصی و دارالقرآن هاي معلولین در سطح کشور واگذلر نموده و
سازمان بر کار این مراکز،تنها نظارت و حمایت داشته باشد. در ادامه به مزایا و محاسن این
برنامه ها در موسسات قرآنی ویژه ي معلولین بیان می گردد که شیوه ي کار معمولاً در این
گونه موسسات قرآنی لازم است به روش هاي زیر باشد:



اعتماد به نفس: برنامه ریزي جهت تقویت اعتماد به نفس در قران آموزان معلول به
شکلی که آنان را هر چه بیشتر در ضمینه هاي مختلف علوم قرانی فعال نمود و از طرف دیگر
با ارائه ي عملی برنامه هاي علوم قرآنی جهت معلولین به مسئولین و با نشان دادن نمونه هاي
متعددي از فعالان قرآنی معلول توجه هر چه بیشتر آنان را به این قشر زحمت کش و کوشا
جلب نمود.



خود باوري: یکی از مهمترین عوامل موثر در پیدایش هر گونه موفقیتی توسط افراد
مختلف از جمله معلولان توجه به روش هاي ایجاد خودباوري می باشد که در موسسات قرآنی
ویژه می توان با استفاده از روش هاي خاص این توانایی (خودباوري) را در بین این عزیزان
تقویت نمود که نتیجه ي آن رسیدن به موفقیت هاي شایان و رسیدن به درجات بالا را به همراه
خواهد داشت و زمانی که حس خودباوري در این تقویت گردد آن ها می توانند با پیمودن
مسیر پر پیچ و خم فراگیري علوم قرآنی و غلبه کردن بر مشکلات سر راه خویش فائق آمده،
هر چه بیشتر ضمینه ي رشد و بالندگی خویش را برنامه هاي فرهنگی قرانی فراهم نمایند. در
اینجاست که با تقویت حس خودباوري و اعتماد به نفس می بینیم که چه بسا افرادي با وجود
محدودیت هاي جسمی در یک یا چند ناحیه از بدن می توانند خود را باور کرده و با تقویت
اعتماد به نفس در خویشتن و با اراده ي استوار گام هاي بسیار مهمی را در راستاي انجام
فعالیت هاي فرهنگی و قرانی بردارند. این است که می توان در این گونه موسسات قرانی با
تقویت حس خودباوري در بین معلولین و با نمایاندن الگوهاي عملی موفق که داراي محدودیت
هاي مختلفی بوده اند، آنان را بیش از پیش به حضور در عرصه هاي قرانی ترغیب نم
ود و هر
چه بهتر ضمینه ي رشد و کامیابی این عزیزان را فراهم ساخت



خانواده: در این جا پرسشی که مطرح می گردد این است که خانواده ها تا چه حد می
توانند در ایجاد حس خودباوري و اعتماد به نفس و یا برعکس منزوي کردن فرزند معلول خود
از جامعه نقش داشته باشند؟ در پاسخ شاید به جرات بتوان گفت در کسب هر موفقیت و یا عدم
موفقیت قرآن آموزان معلول، مهم ترین عامل خانواده می باشد که این مسئله به ویژه در
نونهالان، نوجوانان و جوانان معلول بیشتر صدق می کند در این جاست که با روش ها و
استفاده از اساتید و کارشناسان خبره به منظور آموزش خانواده هاي داراي فرزند معلول
اقدام نمود تا اینکه خانواده ها بتوانند با حمایت هاي همه آموزش خانوده هاي داراي فرزند

معلول اقدام نمود تا اینکه خانواده ها بتوانند با حمایت هاي همه جانبه ي خود به روش هاي
صحیح از فرزند معلول خود چه از نظر تامین محیط مناسب در خانواده و چه از جهت تهیه ي
امکانات لازم و چه از نظر تشویق هر چه بیشتر فرزند معلول و مهم تر از هم شرکت دادن هر
چه بیشتر و بهتر شخص معلول در کلاس ها، محافل و مجالس قرآنی ویژه که توسط این گونه
موسسات قرآنی تشکیل می گردد که لازم است این خانواده ها همواره از فعالیت قرآنی فرزند
معلول خود حمایت نمایند.



برنامه ریزي صحیح آموزش علوم قرآنی: در امر گسترش و پیشرفت فعالیت هاي
آموزش علوم قرانی علاوه بر تهیه مکان مناسب، فراهم نمودن وسایل و تجهیزات لازم آموزش
و کمک آموزشی و همچنین تقویت حس خودباوري بین معلولان توسط موسسات قرآنی ویژه،
عامل مهم دیگري نیز نقش دارد که آن عبارت است از تدوین و ارائه ي طرح ها و برنامه هاي
صحیح و و دقیق آموزش علوم قرانی جهت گروه هاي مختلف سنی و با توجه به تفاوت هاي
معلولیت آن ها می باشد که در این رابطه لازم است طرح ها و برنامه هایی که با استفاده از
دیدگاه ها و نظرات اندیشمندان و صاحب نظران به طور کامل کارشناسی شده و از همه نظر
مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته باشد توسط موسسات قرآنی ویژه ي معلولان انجام گردد، از
جمله برنامه ریزي هاي آموزش روخوانی، روانخوانی، قرائت، ترتیل، حفظ، مفاهیم و … براي
نمونه باید بیان کرد که روشندلان که گروهی از معلولین می
باشند به دلیل خواندن قران با
استفاده از حس لامسه به جاي حس بینایی نمی توانند قران را با سرعت و به گونه اي که دیگر
افراد قادرند، بخوانند لازم این گروه نیازمند به یک برنامه ي آموزش علوم قرانی خاص خود
می باشند که لازم است در این رابطه از اساتید مجرب و کاردان با کمک اندیشمندان و صاحب

نظران عرصه هاي قرآنی استفاده نمود و ضمینه ي گسترش هر چه بیشتر فعالیت هاي
آموزش علوم قرآنی را براي این گروه فراهم نمود.



البته باید توجه داشت که مطالب گفته شده تنها نمونه هایی از مشکلات برنامه هاي قران براي
معلولان و راه حل هاي آن می باشد و در این ضمینه جاي بحث و گفت و گو و بررسی و حل
مشکلات این عزیزان بسیار است



امید است که با توجه بیشتر به کارها و برنامه هاي تخصصی قرآنی ویژه ي معلولین ضمینه
ي رشد و شکوفایی استعدادهاي نهفته عزیزان معلول در فعالیت هاي قرآنی فراهم گردد و در
نتیجه شاهد حضور هر چه بیشتر برنامه هاي قرآنی در متن زندگی این عزیزان باشیم.
در پایان ضمن تقدیر و تشکر از مسئولین برگزاري نخستین کنگره ي هم اندیشی تشکل هاي
قرانی کشور امیدواریم که به فضل و مدد الهی با شناسایی معضلات و مشکلات موجود در
بین فعالیت هاي قرانی معلولان با رفع آن ها نظاره گر رشد و گسترش فعالیت هاي قرآنی قشر
مستعد و کوشاي معلولان باشیم.

بازدیدها: 25

کانال موسسه قرآن و نهج البلاغه را درشبکه های اجتماعی دنبال کنید.

برای ورود به مدرسه کلیک کنید

مدرسه هنر تلاوت